81325/81 uni25or1 سازمان آب و برق خوزستان شورای تحقیقات شبکه های آبیاری و زهکشی شناسایی و معرفی نظام های آبیاری و جایگاه آب در آداب و رسوم مردم خوزستان فارسی چکیده : خوزستان یکی از کهن ترین مراکز تمدن در جهان می باشد که از سپیده دم تمدن » مرکز و محل زندگی اقوام پیش از تاریخ بوده است . رودخانه‌های جاری نیز دشت خوزستان را به یکی از حاصلخیزترین جلگه‌های کشور تبدیل ساخته , از این رو در طول تاریخ نظر انسان های ساکن در آن را معطوف به استفاده از آب نموده است که حاصل آن ساخت بند ها » آسیابها » قناتها و کانال های متعدد در ادوار مختلف بوده است. علاوه بر آن خلق شیوه‌های حفظ و نگهداری آب و بهره برداری از آن به ایجاد سازمان های مختلف و نوعی دیوان سالاری انجامیده است که در طی قرون متمادی با کمی تفاوت به حیات خود ادامه داده است. بررسی ها نشان می دهد که در دوره هخامنشی روش‌های آبیاری توسعه قابل توجهی داشته و در عصر ساسانی فنون سد سازی و آب رسانی و روش های بهره برداری از آب به اوج خود رسیده بود . مدارک موجود حاکی از وجود دیوانی به نام دیوان آب در بین ادارات دوران اسلامی می باشد که وظیفه‌اش تعیین سهم مالکان از آب و ثبت نقل و انتقالات آن در دفاتر قانونی بوده است . همچنین سیاحان در آثار و سفرنامه های به جای مانده از خود, به نظام های آبیاری در نقاط مختلف خوزستان و تقسیم آب در نواحی تحت نظر میراب ها آشاره داشته و از نحوه آبیاری شبانه مزارع و منافع آن مطالبی ارائه داده اند. نظام های آبیاری بعتوان بخشی از فهرست طولانی فرهتگه ایسران توانسته خود را با تحولات اقتصادی» اجتماعی و فرهنگی هر دوره تطابق داده و به حیات خود ادامه دهد و باورهایی را در زندگی و آداب مردم به یادگار بگذارد که همگی در راستای حفظ نگهداری و جل وگیری از اتلاف آب بوده است . این تحقیق با هدف شناخت نظام های آبیاری و جایگاه آب در آداب , اعتقادات و باورهایی مردم استان , آنجام شده و سعی دارد تا با معرفی نظام های سنتی آبیاری و ... توجه نسل امروز را به این بخش از سابقه و تمدن درخشان کشور معطوف نماید از اینرو وبا مطالعه اسناد » مدا رک و متون تاریخی» سفرنامه ها خاطرات و بازدیدهای میدانی » مصاحبه با متخصصین و مطلعین محلی« اطلاعات گرد آوری و مورد بررسی قرار گرفته و پس از فیش برداری , مطالب مورد نیاز استخراج گردیده است . همچنین در این تحقیق بعضی از مراسم مردم خوزستان نظیر مراسم طلب بیان شده آنگاه قصه ها » باورها ضرب المثل ها وکنایه هایی که هنوز در بین مردم این سرزمین رایج است و بمیاری از آنها برای حفظ و حراست از منابع آب یا پیشگیری از آلودن آن در حافظه ها باقی مانده » تشریح گردیده و در ادامه آیین مذهبی آداب و رسوم مندائیان ( صابلین ) به عنوان یکی از اقوام بسیار قدیمی ساکن در خوزستان که اکثر آداب و رسوم آنها با آب جاری صورت می گیرد , مورد مطالعه قرار گرفته است » آنگاه پس از معرفی ابزار و وسایل مرتبط با آب و ذغیره و حمل آن» آسیاب های آبی شرح داده شده و در پایان شغل های مرتبط با آب بیان گردیده است . شناسایی و معرفی -نظام های آبیاری- جایگاه آب در آداب و رسوم-مردم خوزستان 1024471801 1178958601 60 0 0 بله بله خاتمه یافته بله ./files/site1/yekta_program/projects/445.pdf 1755580257